Việt Nam
Định nghĩa
- Danh từ riêng:
- Tên gọi chính thức của một quốc gia có chủ quyền ở khu vực Đông Nam Á, trên bán đảo Đông Dương: "Việt Nam" là quốc hiệu của nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam.
- Chỉ cộng đồng người Việt, văn hóa Việt và lãnh thổ Việt Nam trong suốt chiều dài lịch sử: Tên gọi "Việt Nam" mang ý nghĩa chỉ dân tộc và đất nước của người Việt, phía Nam của dân tộc Bách Việt xưa.
Ví dụ sử dụng
- Danh từ riêng:
- Việt Nam có đường bờ biển dài.
- Lịch sử Việt Nam trải qua nhiều thăng trầm.
- Tôi tự hào là người Việt Nam.
Các cách sử dụng nâng cao
"Việt Nam" trong các văn bản cổ: Tên gọi này đã xuất hiện trong thơ văn của các danh nhân như Nguyễn Trãi, Nguyễn Bỉnh Khiêm từ nhiều thế kỷ trước.
- "Việt Nam" khắc trên bia Thủy Môn Đình (Lạng Sơn) có niên đại từ thế kỷ 16-17.
"Việt Nam" với tư cách một thực thể văn hóa - lịch sử: Dùng để chỉ cộng đồng dân tộc và nền văn minh lâu đời, bên cạnh ý nghĩa là một quốc gia hiện đại.
- Văn hóa Việt Nam là sự kết tinh của nhiều dân tộc anh em.
Biến thể và từ liên quan
- Đại Việt: Quốc hiệu trong các triều đại Lý, Trần, Lê.
- Đại Cồ Việt: Quốc hiệu thời nhà Đinh, tiền Lê.
- An Nam: Tên gọi trong một số giai đoạn lịch sử, đặc biệt dưới thời phong kiến phương Bắc và thời Pháp thuộc.
- Người Việt (Kinh): Dân tộc chiếm đa số tại Việt Nam.
- Tiếng Việt: Ngôn ngữ chính thức của quốc gia Việt Nam.
Từ đồng nghĩa / Cách gọi khác
- Nước Nam (cách gọi dân gian, thân mật).
- Nước Việt (cách gọi ngắn gọn, mang sắc thái văn chương).
- Xứ sở/Đất nước/con người Việt Nam (các cụm từ mở rộng ý nghĩa).
Các cụm từ cố định
Việt Nam thân yêu: Cụm từ thể hiện tình cảm trìu mến, tự hào với Tổ quốc.
- Việt Nam thân yêu của chúng ta ngày càng đổi mới.
Non sông Việt Nam: Cụm từ chỉ lãnh thổ, đất nước Việt Nam một cách trang trọng, thiêng liêng.
- Non sông Việt Nam là một khối thống nhất.
Con Lạc cháu Hồng: Cách gọi thể hiện nguồn gốc dân tộc Việt, con cháu của các vua Hùng.
Thành ngữ, khẩu hiệu liên quan
- "Việt Nam là một, dân tộc Việt Nam là một": Khẳng định chân lý về sự thống nhất của đất nước và dân tộc.
- "Việt Nam quê hương tôi": Câu nói/câu hát phổ biến thể hiện tình yêu quê hương, đất nước.